PZPK przewiduje, że w 2014 r. zapotrzebowanie na kruszywa wyniesie co najmniej 220 mln ton, w 2015 r. - już 225 mln t, w 2016 r. - 230 mln t, w 2017 r. - 235 mln t, w 2018 - maksymalnie 244 mln t, w 2019 i w 2020 r. - 239 mln ton. Według tych prognoz, największe zapotrzebowanie na kruszywa drogowe będzie miało miejsce w 2011 r. - 65 mln ton, w kolejnych latach będzie gorzej - 55-65 mln ton rocznie.

Potrzebne do życia

Kruszywa są podstawą budownictwa, nie tylko jeśli chodzi o autostrady i linie kolejowe. - Człowiekowi do życia potrzebne jest powietrze, woda i kruszywa - pół żartem, pół serio mówi Aleksander Kabziński, prezes Polskiego Związku Producentów Kruszyw. - Są one niezbędne, tanie i są wyrobem budowlanym. Jesteśmy zauważani, gdy kruszywa brakuje. Dla jakości kruszyw nie ma alternatywy - podkreśla.

Ze względu na pochodzenie i sposób produkcji, kruszywa podzielić można na naturalne i wtórne. Te drugie - na sztuczne i pochodzące z recyklingu. Kruszywa naturalne pochodzenia mineralnego poza obróbką mechaniczną, nie zostają poddane żadnej innej obróbce.

Natomiast kruszywa wtórne pochodzenia mineralnego uzyskiwane są w wyniku termicznego lub innego procesu przemysłowego oraz przeróbki materiałów stosowanych wcześniej w budownictwie. Według danych Polskiego Związku Producentów Kruszyw, do 2025 r. nie zabraknie kruszyw ze żwirów i piasków, a do roku 2050 - naturalnych i łamanych.

W naszym kraju aż nieco ponad 63 proc. wytwarzanych kruszyw pochodzi ze złóż piasków i żwirów, kolejne 30 proc. ze złóż łamanych i bocznych. Ok. 6,5 proc. to kruszywa wtórne (z czego z recyklingu - 2,8 proc.).

Kruszywa stosowane są w betonie dla prefabrykatów budowlanych, betonie technicznym i dla prefabrykatów architektonicznych (ok. 60 proc.), a także w budownictwie liniowymi - mieszanki mineralno- asfaltowe, mineralne oraz podsypka kolejowa (ok. 32,4 proc.) oraz wykorzystywane dla innych zastosowań (ok. 7 proc.). Aż 40 proc. kruszyw znajduje zastosowanie w budownictwie infrastrukturalnym (w tym 30 proc. - konstrukcja dróg i 10 proc. - obiektów), 26 proc. - w budownictwie komercyjnym, 14 proc. - mieszkaniowym, 12 proc. - socjalnym, a 8 proc. - znajduje inne przeznaczenie.

4 grosze na kruszywa

Z każdej złotówki wydanej na budowę drogi aż 12 groszy jest przeznaczane na asfalt i jego transport, po 6 groszy na cement i stal z transportem. Jedynie 4 grosze wydawane jest na kruszywa na warstwy konstrukcyjne. Inne koszty pochłaniają 57-52 grosze.